«Байдалы белдеудегі қараны суырып алып, Байсалға берді... Ол ырымын істеп, қараны жерге сұлатты да, табанымен басып, сындырып тастады». (М. Әуезов)

Бұл үзінді қазақтың аза тұту дәстүріндегі маңызды ғұрыптардың бірін аңғартады: кісі қайтыс болған күні тігілген қараны жығу салты.

Қараны жығу салты

Қараны жығу — қаза болған адамның артынан көтерілген қаралы белгіні түсіріп, аза кезеңінің аяқталғанын білдіретін рәсім. Бұл ғұрып әдетте жылы беріліп, ас өткеннен кейін орындалады.

Рәсімнің негізгі әрекеттері

  • Қара жалау (қара) алынып, сындырылады.
  • Сындырылған қара отқа жағылып, жойылады.

Құран оқылып, бата беріледі

Бұдан кейін жақын-жуықтары, әйелі мен балалары, сондай-ақ елдің ақсақалдары жиналып, құран оқып, бата береді.

Соңғы жоқтау және тұл аудару

Рәсім барысында соңғы жоқтау айтылады, содан соң тұл аударылады.

Мағынасы

Бұл — қаралы жылдың өткені, азалы күндердің аяқталғаны дегенді білдіреді. Яғни жұртшылықтың қайғыны рәсім арқылы түйіндеп, тіршілікке қайта бет бұрғанын танытатын белгі.