Моңғолдардың Қазақстанға басып кіруі мен Отырар, Шағатай және Жошы (Алтын Орда) ұлыстарының құрылуы

 ЖОСПАР Моңғолдардың Қазақстан жерiне басып кiруi. Отырар Ұлыстардың құрылуы 5 Шағатай ұлысы 6 Шағатай мемлекеті 7 Жошы ұлысы. Қазақстан Алтын Орданың құрамында Қорытынды 12 Пайдаланылған әдебиеттер тізімі 13 Моңғолдардың Қазақстан жерiне басып кiруi. Отырар Татар-моңгол тайпаларының саяси жағынан басын бiрiктiрiп, Шыңғысхан әскери-ұйымдастыру принципiн мемлекеттiк құрылыстың негiзi Өте қатал тәртiбi, мұқият құрылымы бар 1207-1208 жылдардың қысында Шыңғысханның үлкен баласы Қытайда моңғолдар соғыс iсiнiң сол замандағы Сөйтiп, ол Шығыс Еуропа мен Алдыңғы Шыңғысхан Қазақстан мен Орта Азияға жорықты Жетiсуды Шыңғысхан аса көп қарсылықтарсыз-ақ басып Жетiсудағы халықтың қалың бұқарасы Шыңғысханға қарсылық Жетiсуды бағындырғаннан кейiн Шыңғысханның Мәуеренахрға, сол Хорезмнiң шахы Мұхаммед моңғолдарға қарсы тұруға 1219 жылдың күзiнде Шыңғысхан орасан зор Қаланың құлауына опасыздық себеп болды. Әскер Сөйтiп, Отырар қамалын жермен-жексен етiп, Шағатай Сыр бойындағы қалалардың тұрғындары да ерлiкпен Сыр бойындағы қалалардың қарсылығын жеңгеннен кейiн Моңғол басқыншыларына Орта Азияның ең iрi 1219 жылдан 1221 жылға дейiн Шыңғысхан Моңғол әскер басшылары Жебе мен Сүбедей Сонымен, 1219-1221 жылдардағы шапқыншылықтың салдарынан Қазақстан Шыңғысханның екiншi баласы Шағатайдың үлесiне Мәуеренахр, Үшiншi баласы Үгедейге Батыс Моңғолия мен Кiшi ұлы Төлей - Шыңғысханның негiзгi Сонымен Қазақстан жерi моңғолдың үш ұлысының Ұлыстардың құрылуы Отпен өртеп, қылышпен қырып, орасан зор Шыңғыс-ханның екінші ұлы Шағатайдың иелігіндегі жерлер Шыңғыс-ханның үлкен ұлы Жошының үлесі Ертістен Сонымен Қазақстанның территориясы монғолдың үш ұлысының Шыңғыс-ханның тірі кезінде, ұлдарына бөліп берген Шағатай ұлысы Шағатай әкесі мен ағасы Жошы өлгеннен Ұлы ханның келісімі бойынша Шағатай тұңғыш Жаңа ұлы ханның өкімет басына келуі Іс жүзінде XIII ғасырдың ортасында империя XIII ғасырдың 60-шы жылдарында монғолия империясының Екі ханның екеуі де Шығыс Түркістанды, Алғұй қысқа мерзім ішінде атасының иелігінде Алғұй өлгеннен кейін Шағатай ұлысындағы саяси Шағатай мемлекеті Хайду тұсында Шыңғыс әулетінің Орта Азиядағы XIV ғасырдың басында Шағатай әулетінің Орта Шыңғыс-ханыың тұсында-ақ монғол феодалдарының арасында қарама-қарсы Бірінші бағытты неғұрлым табандылықпен жүргізушілер Шыңғыс-хан, Экономикалық күйзеліс, Монғол империясының, оның ішінде Кебек-ханның ізбасары, оның інісі Тармашырын (1326—1334) 1346 жылы көшпелі феодалдармен күресте Кебек Жошы ұлысы. Қазақстан Алтын Орданың құрамында Шыңғыс-ханның үлкен ұлы Жошы өзінің ұлысын «Алтын Орда» ұғымы біртекті емес: бір Батый (1227—1255) зор беделге ие болды Орда Ежен ұлысының әміршілері іс жүзінде Іс жүзінде ХПІ ғасырдың ортасынан бастап Орда-Ежен ұлысынан батысқа қарай Шайбан иелігіндегі XIII ғасырдың екінші жартысындағы — XIV Өзбекханның (1312—1342) және оның баласы Жәнібектің Қорытынды Кейбір тарихшылар Шыңғыс хан жорығы қазақ Пайдаланылған әдебиеттер тізімі Аманжолов К.Р., Тасболатов А.Б. Қазақстанның әскери тарихы. Алматы, 1999. - 320 б. Аманжолов К.Р., Рахметов Қ. Түркі халықтарының Алматы, 1996. Т.1. - 271 б. Монғолдың құпия шежіресі. А., 1998. - Мыңжан Нығмет. Қазақтың қысқаша тарихы. Алматы, Юдин В.Н. Орды: Белая, Синяя, Серая, Тынышпаев М. Материалы к истории киргиз-казахского Уәлиханов Ш.Ш. Таңдамалы шығармалар жинағы. Алматы, 1